Vrijdag 29 mei startte bij de Almelose Rechtbank dan eindelijk de strafrechtzaak tegen Eternit. Het Openbaar Ministerie besloot vorig jaar na een lange voorbereidingsperiode om tot vervolging over te gaan. Willens en wetens bleef Eternit doorgaan met toepassen van asbest in haar producten met de dood van minstens 150 mensen tot gevolg. Naast de werknemers en hun gezinsleden werden ook omwonenden ziek. Zij reden over wegen die werden verhard met asbest. Omwonenden konden asbest-afval ophalen om schuurtjes te bouwen of het erf te egaliseren. Pas toen er een landelijk verbod op gebruik van asbest kwam in 1993 stopte Eternit.
Voorafgaand aan het echte proces werd in een regiezitting een bezwaarschrift tegen de dagvaarding van Eternit behandeld. In dat bezwaarschrift beroept Eternit zich op de verjaring. Daarmee blijft Eternit dus wegkijken van hun verantwoordelijkheid. Asbestadvocaat Bob Ruers had niet anders verwacht. Hij volgt Eternit al sinds de jaren ’80 van de vorige eeuw. “ Op hun site staat cynisch ‘Eternit beschermt wat u dierbaar is’. Het enige wat echt telt en telde voor dat bedrijf en de eigenaren erachter is winstbejag, al dik 100 jaar is bekend dat asbest kanker veroorzaakt”.
De rechtbank doet op 17 juli uitspraak over het bezwaarschrift. Een technische exercitie die alleen maar zorgt voor uitstel en vertraging op het proces. Ruers put hoop uit de strafzaken die eerder in andere landen tegen Eternit werden gevoerd. Daar werd Stephan Schmidheiny vorig jaar in hoger beroep veroordeeld tot 9,5 jaar cel. De Zwitserse miljardair en eigenaar is verantwoordelijk voor de dood van 91 slachtoffers in de Eternit-fabriek in Casale Monferrato. De directie en eigenaren worden in de vrijdag gestarte strafzaak niet betrokken, dat is wat comité asbbestslachtoffers betreft een gemiste kans.
Ingewikkeld
Het is een ingewikkelde strafzaak. Er moest precies worden vastgesteld welke regels golden en wat Eternit precies had kunnen en moeten weten. Het proces draait om drie slachtoffers. Herman van Gemmert uit Goor werkte vanaf 1946 in de asbestfabriek. Hij zat elke dag tot van kop tot teen onder de asbeststof. Zijn vrouw Marie klopte zijn overalls uit en waste de werkkleding. Het echtpaar kreeg de asbestkander, mesothelioom, een agressieve vorm van kanker. Herman overleed in 1993, zijn vrouw vier maanden later. Paul Averdijk, eveneens uit Goor werkte 25 jaar voor Eternit. In 2014 overleed hij 52 jaar oud aan dezelfde agressieve asbestkanker.
De nabestaanden deden, samen met het Comité Asbestslachtoffers, in 2019 aangifte tegen Eternit.